Willa z łamanym dachem

b_200_300_16777215_0___images_stories_montes_80_02-STOLARZ.jpg

Nawiązująca do antycznych wzorów naścienna płaskorzeźba młodzieńca z piłą, była hołdem złożonym profesji pierwszego właściciela domu

Projekt budowy obszernej willi przy ulicy Sienkiewicza 5 sporządzili 1 czerwca 1923 roku architekci wrocławskiej firmy budowlanej – Pinczauer i Meyer – dla przedsiębiorstwa drzewnego Lazarus Moeller, którego tartak obejmował ogrodzony parkanem teren pomiędzy ulicami Sienkiewicza, Piłsudskiego i Styczyńskiego. Wzniesiony w 1924 roku budynek miał dwuspadowy podwójnie łamany dach. Na pierwszym piętrze od strony ulicy znalazł się trójkątny wykusz z dwoma oknami. Nad trzema okienkami poddasza umieszczona została nawiązująca do antycznych wzorów i profesji właściciela płaskorzeźba młodzieńca z piłą. Z boku schody wejściowe prowadziły do murowanej piętrowej altany z dwuspadowym daszkiem. Dach pokryty był ceramiczną dachówką.

Na obu mieszkalnych kondygnacjach znajdowało się 5 pokoi, kuchnia, łazienka, służbówka oraz hol z klatką schodową. Kiedy 15 czerwca 1931 roku firma Fryderyka Kuhnerta zaprojektowała w domu kanalizację w pomieszczeniach na parterze mieściły się: gabinet dyrektora, biuro buchaltera, kasa, registratura, poczekalnia i magazyny. Piętro zajmowało pięciopokojowe mieszkanie z kuchnią i łazienką.

Z powodu kryzysu gospodarczego i złego zarządzania firmą, Lazarus Moeller upadła z powodu długów. Na przetargu 30 września 1933 roku tarnogórski Magistrat przejął grunty i zabudowania tartaku za około 350 tys. złotych. Pozostałe zapasy drewna oraz tartaczne budynki wraz z gruntem sprzedano w cenie ok. 10 zł za metr kwadratowy. Właścicielem willi przy ulicy Sienkiewicza 5 został Apoloniusz Nawrotek.

Ten znany lekarz urodzony w 1889 roku w Woźnikach uzyskał dyplom medyczny w 1916 roku w Heidelbergu. Jako świeżo upieczony medyk, do 1918 roku służył w niemieckim wojsku, a potem do 1920 roku w polskiej armii. W czasie powstań śląskich został lekarzem w 1. Pułku Strzelców Bytomskich oraz powstańczym szpitalu w Świerklańcu, a także lekarzem Komendy Etapu w powiecie tarnogórskim. W latach 1922-1939 prowadził praktykę medyczną w mieście gwarków. Uwięziony przez Niemców w czasie II wojny światowej stracił willę na rzecz okupantów. Po wojnie nie wrócił już do Tarnowskich Gór i do śmierci w 1964 roku pracował w Katowicach.

Willa przy ulicy Sienkiewicza od 1945 roku stała się własnością komunalną. Tuż po zakończeniu II wojny światowej przez trzy lata była siedzibą Komitetu Powiatowego Polskiej Partii Robotniczej, a następnie Powszechnej Organizacji „Służba Polsce”. Od 1956 roku znajduje się w domu miejskie przedszkole.

Paweł Bednarek

 

Okładka Montes nr 80

Okładka Montes nr 80