Ceglany szpital

Dawny szpital przy ul. Legionów
Dawny szpital przy ul. Legionów

Jedyną pamiątką po szpitalu, który był właściwie domem starców, pozostał murowany krzyż na szczycie budynku przy ulicy Legionów

W latach 1874-1875 władze miasta wybudowały na rogu ulic Górniczej i Legionów (dawniej Przemysłowa) nowy szpital. Piętrowy budynek z czerwonej cegły spełniał rolę domu starców i przebywało w nim około 40 kobiet. Do domu nazywanego starym szpitalem w okresie międzywojennym przyłączono sąsiednią kamienicę przy ulicy Legionów 21, która zyskała miano nowego szpitala. Na zlecenie tarnogórskiego magistratu w 1926 roku w dołączonej kamienicy przebudowano poddasze. W wyniku przeróbek uzyskano 7 dodatkowych pojedynczych pokoi, sień oraz 2 strychy. Dach nabrał mansardowego kształtu z lukarnami oraz prostokątnym zwieńczeniem z murowanym krzyżem na szczycie. Rok później do starego szpitala od strony podwórka dostawiono przysionek do tylnego wyjścia. Obydwa budynki zostały skanalizowane w 1930 roku.

Kolejne inwestycje na terenie domu starców podjęte zostały po zakończeniu II wojny światowej. Zezwolenie na zbudowanie komórki na podwórku wydane zostało 27 września 1945 roku. Wolno stojące parterowe zabudowania gospodarcze z drzwiami i dwoma okienkami miały wysokość 2 metrów i 3,2 m szerokości. O wiele poważniejszym przedsięwzięciem była budowa centralnego ogrzewania w budynku przy ulicy Legionów 21. Budowla z piwnicami i 3 kondygnacjami miała kubaturę 4456 m sześc., z czego korytarze i klatki schodowe obejmowały 500 m sześc. Natomiast każdy z 38 pokoi zajmował 13,5 m kw. powierzchni. Plany władze miasta ogłosiły już 8 września 1948 roku, ale brak było wówczas pieniędzy nawet na projekt z kosztorysem, którego zrobienie wyceniono na 50 tys. zł. Dopiero po uzyskaniu przez miasto 450 tys. zł kredytu ogłoszony został przetarg, który wygrała firma Stanisława Lemparta z Katowic, oferując wykonanie projektu za 39 tys. 960 zł, zaś koszt instalacji kaloryferów wstępnie wyceniając na 1 mln 620 tys. zł. W pomieszczeniach zaplanowano zainstalowanie grzejników o łącznej powierzchni 250 m kw. Ogrzewanie miały zapewnić dwa kotły, każdy o powierzchni 6,4 m kw. Dokładny kosztorys, odebrany 21 marca 1949 roku przez miejskiego budowniczego Wiktora Warzechę, opiewał już na 2 mln 588 tys. zł.

W 1950 roku Henryk Niedzielski, kierownik Obwodowego Ośrodka Zdrowia, napisał do tarnogórskiego magistratu prośbę o kolejną przebudowę budynku przy ulicy Legionów 21 oraz zbudowanie na zapleczu garażu dla karetek. Na parterze nowego szpitalu mieściła się wówczas przychodnia zdrowia, w której kierownictwo OZZ postanowiło uruchomić pogotowie ratunkowe. Dodatkowo potrzebne było mieszkanie dla woźnego-portiera, na które przerobione miały zostać biura referatu Opieki Społecznej. Jednak burmistrz Stanisław Ochman odmówił sfinansowania przebudowy, bowiem ośrodek należał do starostwa powiatowego, które powinno zapewnić pieniądze na inwestycje.

Po 1956 roku służba zdrowia wyprowadziła się z obydwu budynków, w których utworzono mieszkania. Na parterze budynku starego szpitala aż do lat 90. XX wieku znajdowały się czytelnia i magazyny miejskiej biblioteki.

Paweł Ryś

 

Okładka Montes nr 73

Okładka Montes nr 73