Zmiany komunikacji autobusowej w 1993 roku

Bilet miesięczny WPK (1988 r.)
Bilet miesięczny WPK (1988 r.)

CZĘŚĆ II

Letnie miesiące przyniosły uruchomienie kilku nowych linii oraz pojedynczych kursów na liniach już istniejących, co można pewnie tłumaczyć zwiększoną ruchliwością ludzi w czasie wakacji związaną z wyjazdami za miasto czy nad jezioro.

Przydatna w tym mogła być linia 87 bis, uruchomiona 10 lipca 1993 r. na trasie Stare Tarnowice - Tarnowskie Góry Śródmieście - Osada Jana - Lasowice - Miasteczko Śląskie Osiedle. Obsługą linii zajęły się dwie firmy: Ampex i Przedsiębiorstwo Komunikacji Miejskiej w Świerklańcu. W lipcu zanotowano jeszcze dwie zmiany na liniach nocnych. Od 21 lipca 1993 r. skierowano jeden kurs linii N - 28 trasą, po której w ciągu dnia jeździły autobusy 143. N - 28 wyjeżdżał ze świerklanieckiej zajezdni o 4:32, po 10 minutach był na tarnogórskim dworcu, a o 5:10 na pętli w Nowej Wsi, skąd po czterech minutach wyruszał w drogę powrotną na dworzec w Tarnowskich Górach (przyjazd 5:50). Tego samego dnia wydłużono inny kurs linii N - 28 z Koszęcina do Rusinowic, do których przyjeżdżał o 2:10, a odjeżdżał z nich o 2:27. Była to jedna z niewielu linii międzywojewódzkich, jakie posiadał Międzygminny Związek Komunikacji Pasażerskiej w Świerklańcu, łączących województwo częstochowskie z województwem katowickim. Ponieważ po drugiej w nocy w Rusinowicach trudno było oczekiwać sporych grup ludzi na przystanku, autobusem tym podróżowali najczęściej kierowcy dojeżdżający do pracy na poranną zmianę.

Przystanek MZKP przy ul. Janasa (około 1999 r.)
Przystanek MZKP przy ul. Janasa (około 1999 r.)

Tym, co odróżniało MZKP od innych organizatorów komunikacji pasażerskiej na Górnym Śląsku, było w miarę częste stosowanie nietypowych oznaczeń linii autobusowych. Tak było w przypadku utworzonych  1 sierpnia 1993 r. linii 185/I oraz 185/II. Pierwszą z nich obsługiwała prywatna firma, drugą - PKM Świerklaniec, obydwie jeździły codziennie. Linii 181/I wyznaczono trasę: Piekary Śląskie Osiedle Wieczorka - Szarlej - Brzozowice - Osiedle Powstańców Śląskich - Brzeziny Śląskie - Dołki - Dąbrówka Wielka, natomiast linia 185/II przebiegała następująco: Śląskie Osiedle Wieczorka - Osiedle Wyzwolenia - Szarlej - Brzozowice - Osiedle Powstańców Śląskich - Brzeziny Śląskie Harcerska i Kąpielisko. Przy okazji uruchomiono nowy przystanek MZKP o nazwie Dołki. Równocześnie przemianowana została dotychczasowa linia autobusowa 185, której nadano numer 185 bis. Odtąd była ona niedostępna dla pasażerów, a mogli z niej korzystać wyłącznie pracownicy Kopalni Węgla Kamiennego Andaluzja w Piekarach Śląskich.

Poza liniami górniczymi, MZKP obsługiwał także linie szkolne. Taki status miała linia 179, za pomocą której dowożono dzieci ze Strąkowa do szkoły w Zendku. Od 1 września 1993 r. stała się ona zwykłą linią autobusową, przeznaczoną dla ogółu pasażerów. Użytkownicy komunikacji pasażerskiej cenili sobie również możliwość wygodnego dojazdu autobusem do kościoła na mszę świętą, dlatego od 7 września 1993 r. w gminie Zbrosławice utworzono kolejny przystanek Kamieniec Kościół na trasie linii 191, usytuowany pomiędzy dotychczasowymi przystankami Kamieniec PGR i Kamieniec Apteka. Jeszcze jedną zmianą w tamtym miesiącu było przejęcie przez prywatnego przewoźnika od PKM Świerklaniec części kursów linii 119 na trasach Zadzień - Katowice i Katowice - Świerklaniec.

W tamtym czasie dojazd do parku w Reptach zapewniały m.in. autobusy linii 148. Widocznie jednak w tak zwanych godzinach pozaszczytowych podróżowało nimi zbyt mało mieszkańców w stosunku do oczekiwanych przychodów z biletów, więc od 1 listopada 1993 r. zdecydowano się ograniczyć kursowanie 148 w porach poza „szczytem przewozowym”. Natomiast kursy linii 148 na trasie Stare Tarnowice - Tarnowskie Góry - Zabrze Osiedle Helenka pozostawiono bez zmian. Nie na długo, gdyż były to już ostatnie lata istnienia lini autobusowej łączącej Zabrze Helenkę z parkiem w Reptach.

Końcowe miesiące roku przyniosły jeszcze kilka drobnych zmian. Od 6 listopada 1993 r. autobusy linii N - 91 jeździły już nie przez Laryszów, lecz przez Wilkowice i Księży Las. Pasażerów linii 670 mogło ucieszyć uruchomienie 20 listopada 1993 r. dodatkowego przystanku „Strzybnica Kościelna 35”, którego nazwa w najbardziej precyzyjny sposób określała lokalizację. Co innego mogli odczuć pasażerowie korzystający z przejazdów linią 192 bis, która 1 grudnia 1993 r. została zlikwidowana. Nie dotknęło to linii 192, która funkcjonowała w dalszym ciągu. Powód do zadowolenia mogli mieć mieszkańcy północno-wschodnich dzielnic Miasteczka Śląskiego dojeżdżający do Ostrożnicy w gminie Świerklaniec, gdyż od 18 grudnia 1993 r. na linii 145 zdecydowano się skrócić aż o pięć minut czas przejazdu na odcinku Ostrożnica II - Bibiela Pętla. Na tamtym odcinku autobus 145 spory kawałek drogi pokonywał jadąc przez lasy państwowe, co zapewne dało możliwość wygospodarowania oszczędności czasu.

Na koniec roku 1993 warto odnotować jeszcze prośbę MZKP do PKM Świerklaniec z 22 grudnia 1993 r., aby PKM do 20 stycznia 1994 r. umieścił godziny odjazdów wszystkich kursów linii nocnych na tabliczkach przystankowych. Takie posunięcie było w najwyższym stopniu korzystne dla pasażerów, którzy mogli sobie zaplanować przejazd nocną porą, bez przymusu korzystania ze znacznie droższych taksówek.

Część spośród wymienionych tu tras czy numerów linii autobusowych w ciągu najbliższych lat odeszła do historii. Taka jest bowiem specyfika międzygminnej komunikacji pasażerskiej, która dostosowuje się do zmiennych potrzeb przewozowych mieszkańców.

Tomasz Rzeczycki
Fot autor