|
Albert wraz z małżonką zamieszkał w pałacu w Szałszy. W
latach trzydziestych pełnił funkcję starosty powiatu toszecko-gliwickiego.
Był jednym z twórców powiatowego czasopisma pt. „Tost-Gleiwitzer Kreisblatt”.
Pierwszy numer ukazał się w 1841 r. Za jego czasów rozpoczęto wielkie prace
nad osuszeniem okolicznych bagien. Wówczas także wydano rozporządzenie
pozwalające Żydom na zmianę nazwisk. Wśród nich niektórzy przyjmowali
nazwiska od nazw posiadłości Groelingów, np.: Schalscha, Żernikier. Albert z
działalności publicznej wycofał się po śmierci żony w 1840 r. Albert
wspomagał także kościół w Szałszy łożąc na jego remont, jak również hojnie
go wspomagając datkami podczas mszy.

Wspólna mogiła Groelingów przed kościołem w Szałszy
Albert i Antonia mieli czwórkę dzieci: dwie córki i dwóch synów. Starsza z
córek Matylda była żoną Wiktora von Lippa, właściciela dóbr Czerwony Dwór
niedaleko Brzegu. Młodsza Waleria została żoną swego kuzyna Fryderyka von
Groeling, pana na Lindenbergu koło Berlina, z linii potomków Karola z
Rudzińca. Antonia zmarła w rodzinnej Szałszy w 1840 r. Albert odszedł sześć
lat po swej żonie (a zaledwie dwa lata po śmierci swojego ojca, Leopolda).
Młodszy syn, Leon poświęcił się karierze prawniczej i wojskowej.
Młodszy brat Alberta, Eugeniusz w 1834 r. ożenił się z hrabianką Amalią von
Getzler. Ich pierwsze dzieci przyszły na świat w Wędzinie koło Dobrodzienia.
Następne urodziły się w Sowczycach - rodzinnej miejscowości samej Amalii. Po
śmierci ojca, Leopolda w 1844 r. odziedziczył Ligotę. Tam urodziły się jego
najmłodsze dzieci. Eugeniusz i Amalia mieli w sumie trzynaścioro dzieci, z
których jednak większość zmarła w bardzo młodym wieku. Żył kilkanaście lat
dłużej od starszego brata, Alberta, zmarł w 1858 r. Amalia przeżyła męża o
ponad dwadzieścia lat.

Pałac w Szałszy - współcześnie
Wiktor von Groeling w
chwili śmierci ojca miał 14 lat. Właścicielem dóbr Szałsza i Żernik został
dopiero po wielu latach sporów między spadkobiercami, w 1860 r. Służył
wówczas w stopniu porucznika w I szwadronie ułanów w Gliwicach.
W 1857 r. Wiktor ożenił się z Jadwigą von Rheinbaben. Jej ojciec Karol był
właścicielem dóbr Michałkowice koło Siemianowic. Matka baronówna Fanny
(Franciszka) von Welczeck, pochodziła z tej samej rodziny co matka Wiktora.
W 1877 r. dawny pałac w Szałszy został rozebrany a na jego miejscu
postawiono nową budowlę w modnym wówczas stylu gotyku angielskiego, zwanego
też stylem Tudorów. W swoich dobrach stosował nowoczesne metody, np.
wprowadził używanie nawozów sztucznych oraz maszyny parowej.
Wiktor ze związku z Jadwigą doczekał się siedmiorga dzieci. Synowie, zgodnie
z wymogami epoki wstąpili do armii, gdzie dosłużyli się stopni oficerskich:
najstarszy Jan Benedykt - podpułkownika, Albert - pułkownika, a najmłodszy
Wiktor - majora. Wszyscy trzej bracia także jako pierwsi z Groelingów
zostali wyróżnieni prestiżowym tytułem Kawalerów Honoru Zakonu Joannitów.
Jadwiga zmarła jesienią 1892 r. Wiktor żył jeszcze 11 lat. Dożył ślubu swego
najmłodszego syna i imiennika, Wiktora. Tuż przed jesienią 1902 r. ożenił
się z Erną von Wostrowsky-Skalka. Wiktor-senior odszedł latem 1903 r. Dobra
wokół Szałszy i Żernik dwa lata później przejął ów najmłodszy syn, imiennik
ojca, Wiktor. Musiał za to zapłacić 750 tys. marek.
Miał wówczas 35 lat.
W czasie powstań śląskich ucierpiał pałac w Szałszy, który został
splądrowany. Po I wojnie światowej ich dobra pozostały w granicach Niemiec.
W 1930 r. Wiktor sprzedał za 60 tys. marek teren (45 mórg) pod budowę
kościoła katolickiego w Żernikach. Dawną stodołę dworską przebudowano na
świątynię, a budynek spichlerza przystosowano na plebanię. Powstała parafia
otrzymała wezwanie św. Jana Chrzciciela.
Wiktor zmarł w swoim pałacu jesienią 1935 r. Został pochowany na terenie
zamkowego parku. Majątek przejął najstarszy syn Hans Jerzy. W tym samym roku
w Żernikach, na terenach wykupionych od Groelingów powstało wzorcowe osiedle
robotnicze, z domami zaopatrzonymi w elektryczność i bieżącą wodę. Rok
później zmieniono osadzie nazwę na Gleiwitz-Groeling, podobnie jak w
przypadku Szałszy, która otrzymała miano Kressengrund.
|