Skip to content
Wilhelm (III) Hohenzollern Cecylia von Mecklenburg-Schwerin Drukuj Poleć znajomemu
Herb Wielkiego Księstwa Meklemburgii-Schwerinu
Herb Wielkiego Księstwa Meklemburgii-Schwerinu
Sławni na tarnogórskiej ziemi cz. XXIII

7-13 grudnia 1906

Wilhelm (III) Hohenzollern (1882-1951) Książę-następca tronu, pretendent do korony Niemiec i Prus
Polowanie w lasach księcia Donnersmarcka ze Świerklańca było celem podróży księcia Wilhelma, cesarskiego syna i następcy. W 1906 roku przyjechał tuż po ojcu. Plan wizyty opisała „Gazeta Katolicka”: „Następca tronu i jego małżonka przyjadą na pewno w piątek dnia

Czytaj całość
 
Remont Pałacu Drukuj Poleć znajomemu

 
 
W okresie wakacyjnym Pałac w Rybnej poddany został remontowi. Trwał on od czerwca do końca lipca. Wyremontowano całą fasadę zewnętrzną budynku a także dobudowano taras z tyłu pałacu.
W przyszłości taras parterowy będzie umożliwiał organizację letnich, plenerowych koncertów, jak również otworzy przed gośćmi tył kompleksu pałacowo-parkowego.

Czytaj całość
 
Joachim Fryderyk Hohenzollern Drukuj Poleć znajomemu

 
 
(27 I 1546 - 18 VII 1608)

Poczet tarnogórski

Elektor Brandenburgii, pan Bytomia i Tarnowskich Gór

Był synem elektora brandenburskiego Jana Jerzego z jego pierwszego małżeństwa z piastowską księżniczką Zofią, córką księcia Legnicy i Brzegu Fryderyka II (jej matka, też Zofia, był córką Fryderyka von Ansbach, a babka, także Zofia, córką króla polskiego Kazimierza IV Jagiellończyka). Urodził się 27 stycznia 1546 roku w Berlinie.

Czytaj całość
 
Miejsca niezwykłe Drukuj Poleć znajomemu
Trupki dziś
Trupki dziś
Tarnowskie Góry

Trupki

Do końca XVIII wieku za Bramą Krakowską rozciągały się pola i stały stodoły tarnogórskich mieszczan. W 1780 roku jeden z nich Jakub Heppner podarował tam gminie ewangelickiej kawałek gruntu na cmentarz. Na tej tarnogórskiej nekropolii, ogrodzonej murem z czerwonej cegły, pogrzebano wielu znamienitych obywateli miasta.

Czytaj całość
 
Sztolnia Czarnego Pstrąga Drukuj Poleć znajomemu
 
 
CZĘŚĆ V

Utrapieniem sztolniowców stały się uciążliwe, chociaż sporadyczne wahania stanu wód w Sztolni Czarnego Pstrąga. Gdy podnosił się poziom wody, podnosiły się też łodzie. Ponieważ przystanie skonstruowano w ten sposób, że powiązane ze sobą łańcuszkowo łodzie wjeżdżały pod podesty przystani, przy podwyższonym zbytnio stanie wód operacja ta stawała się niewykonalna.

Czytaj całość
 
Tarnogórskie śpiewy Niemcewicza Drukuj Poleć znajomemu

Niemcewicz odwiedził m.in. kościół farny
Niemcewicz odwiedził m.in. kościół farny
Autor „Powrotu posła” szukał w mieście gwarków głównie śladów polszczyzny, choć zainteresowały go też maszyny parowe i wydobywanie oraz przetapianie rud srebra i ołowiu
Kiedy Julian Ursyn Niemcewicz [1758-1841] wiosną 1821 roku odwiedził Tarnowskie Góry, był już znanym autorem powstałego w 1790 roku dramatu „Powrót posła” oraz napisanych na początku XIX wieku „Śpiewów historycznych”.

Czytaj całość
 
Zanim przeminie Drukuj Poleć znajomemu

 
 
Ksiądz Jerzy Szymik we wstępie do zbioru wierszy Krystiana Krzemińskiego pisze - „Jest okazja, by o poezji porozmawiać naprawdę poważnie”.
Tom wierszy wybranych zatytułowany „Zanim wieczór przeminie” podejmuje tematy odkrywające świat, nie tylko obrazuje ulotne chwile związane z czasem nadchodzącego wieczoru.

Czytaj całość
 
Moje magiczne miejsca Drukuj Poleć znajomemu

 
 
Maria Pańczyk – Pozdziej

Takich magicznych miejsc było w Tarnowskich Górach i okolicy wiele. Niektóre dane mi jest podziwiać po dziś dzień, a inne zniknęły. Nie ma ich, pozostały jedynie w pamięci bądź na wyblakłych fotografiach.

Czytaj całość
 
Zasługi Hrabiego Fryderyka Von Redena dla rozwoju Górnego Śląska i Ziemi Tarnogórskiej Drukuj Poleć znajomemu
Obelisk Redena  w Tarnowskich Górach
Obelisk Redena w Tarnowskich Górach
C Z Ę Ś Ć   I I I

Na początku lat 80-tych XVIII w. staje Reden przed trudnym zadaniem reaktywowania górnictwa rudnego w okręgu tarnogórskim. Podejmowane wcześniej przez gwarków próby ożywienia tamtejszego górnictwa zakończyły się niepowodzeniem, gdyż nie dysponowali oni odpowiednimi kapitałami, niezbędnymi do ponownego uruchomienia kopalni. Fryderyk Reden przekonał natomiast króla, że obowiązek odbudowy górnictwa powinno wziąć na sobie państwo. 

Czytaj całość
 
Leśniczy reptowskiego parku Drukuj Poleć znajomemu

Dawna leśniczówka przy wjeździe do parku od strony Starych Tarnowic
Dawna leśniczówka przy wjeździe do parku od strony Starych Tarnowic
Przez wiele lat opiekunem parku w Reptach Śląskich był leśniczy Franciszek Sutor. Prowadził tam gospodarkę leśną najpierw pod auspicjami Lasów Państwowych, a potem został pracownikiem miejscowego GOOR-u. Na tej funkcji pozostał aż do emerytury. Większa część jego zawodowego życia związana była z opieką nad reptowskim parkiem.
Rodzice przyszłego leśniczego - Augustyn i Barbara z domu Urbańska - mieszkali w Wielkopolsce, niedaleko Przemętu w powiecie wolsztyńskim.

Czytaj całość
 
Panowie Szałszy Drukuj Poleć znajomemu
Pałac w Szałszy - współcześnie
Pałac w Szałszy - współcześnie
Śląska szlachta - Groelingowie cz. III

Poprzez związki małżeńskie dzieci Leopolda, von Groelingowie skoligacili się z rodziną baronów von Welczek z Łabęd. Dwie siostry, najpierw Luiza, potem Henrietta zostały żonami barona Karola. Albert von Groeling w 1831 r. ożenił się ze szwagierką swych sióstr, baronówną Antonią. Antonia zakupiła w latach trzydziestych XIX wieku sąsiadujące ze sobą dobra rycerskie: Żerniki w 1836 r. i Szałszę w 1838 r. o łącznej powierzchni nieco ponad 650 ha. Przez mieszkańców okolicznych dóbr zwana była „matką ubogich”.

Czytaj całość
 
Odnowiony Pomnik Powstańców Śląskich Drukuj Poleć znajomemu
 
 
W lipcu br. został wyremontowany Pomnik Powstańców Śląskich zlokalizowany przy ul. Gliwickiej w Tarnowskich Górach. Zakres prac obejmował uzupełnienie licznych pęknięć i ubytków, które znajdowały się na pomniku oraz pomalowanie całego pomnika. Prace zostały sfinansowane ze środków budżetu miasta.

 
Bez
 
Nowy plan sytuacyjny na Cmentarzu Wojennym Drukuj Poleć znajomemu
 
 
W lipcu br. został odtworzony Plan sytuacyjny Cmentarza Wojennego w Tarnowskich Górach. Wcześniejszy plan pochodził z 2001r. i uległ zniszczeniu na skutek upływu czasu oraz drobnych uszkodzeń. Plan został wykonany ze środków dotacji celowej przekazanej z budżetu państwa Gminie Tarnowskie Góry w 2008r. w ramach zawartego porozumienia na utrzymanie grobów i cmentarzy wojennych.
Czytaj całość
 
Ordynacja górnicza (Ordunek Górny) jako podstawa rozwoju Tarnowskich Gór Drukuj Poleć znajomemu

Dokument nadania herbu Tarnowskim Górom z 25 lipca 1562 r.
Dokument nadania herbu Tarnowskim Górom z 25 lipca 1562 r.
Dwa dokumenty wiążą się ściśle z początkami górnictwa w rejonie Tarnowskich Gór i powstaniem tego miasta. Zostały one wystawione wspólnie przez Jana II Dobrego księcia opolskiego i Jerzego Hohenzollerna, władcę księstwa Ansbach koło Norymbergi we Frankonii (obecnie Bawaria) i współrządzącego w ziemi bytomskiej. Podobnie jak w swoim rodzinnym księstwie Jerzy znalazł ważne źródło dochodu w naszej ziemi, gdzie na początku XVI wieku została odkryta ruda kruszconośna. Wprawdzie w ziemi bytomskiej tradycje górnicze sięgały XII wieku, ale w rejonie „srebrnego Bytomia” płytsze pokłady zostały wyczerpane, a głębsze były zalewane przez wodę i już pod koniec XIV wieku nastąpił upadek wcześniejszej świetności.

Czytaj całość
 
Detale architektoniczne Drukuj Poleć znajomemu
Ul. Górnicza
Ul. Górnicza
Część I
Żywa historia Tarnowskich Gór

W obrębie tarnogórskiego centrum wyznaczonego przebiegiem ulic: Bytomskiej, Piłsudskiego, Styczyńskiego, Powstańców Śl, Opolskiej, a potem Królika, Górniczej, Lipowej po rondo na Legionów, znajdziemy na fasadach kamienic nie tylko maszkarony, ale i inne elementy dekoracyjne. 

Czytaj całość
 
Tarnogórski Uniwersytet Trzeciego Wieku ma już rok Drukuj Poleć znajomemu
Studenci UTW piszą z uczniami szkół naszego powiatu wielkie dyktando
Studenci UTW piszą z uczniami szkół naszego powiatu wielkie dyktando
Gaudeamus igitur. Życie twórcze

Starosta Tarnogórski Józef Korpak jak i Burmistrz Arkadiusz Czech, zwracając się z gratulacjami do prezesa Tarnogórskiego Stowarzyszenia- UTW- Ryszarda Posmyka, podkreślali determinację w działaniu i sukces organizatorów i studentów. Przełamanie barier w masowej edukacji dorosłych udowodniło ogromną potrzebę ludzi dojrzałych zdobywania nowej wiedzy i intelektualnej aktywności.

Czytaj całość
 
Tablice pamiątkowe i epitafijne Drukuj Poleć znajomemu
 
 
Część I

Tak jak stawia się pomniki dla upamiętnienia ważnych wydarzeń i zasłużonych osób, tak również w tym celu funduje się pamiątkowe tablice. Umieszczane są zwykle na ścianach zewnętrznych i wewnętrznych kościołów, obiektów użyteczności publicznej a także budynków mieszkalnych. Tarnowskie Góry szczycą się posiadaniem wielu takich pamiątek historii.

Czytaj całość
 
Na półmetku Drukuj Poleć znajomemu
Plac zabaw w Reptach Śląskich
Plac zabaw w Reptach Śląskich
Rozmowa z Burmistrzem miasta, Arkadiuszem Czechem

12 listopada miną 2 lata od wyborów. Połowa kadencji to dobry czas na konfrontację efektów z zapowiedziami wyborczymi. Jak Pan ocenia ten okres - co udało się zrobić?

Czytaj całość
 
Herby na pałacu Drukuj Poleć znajomemu
Pałac w Kopaninie
Pałac w Kopaninie
KOPANINA

Wczesną wiosną 1897 r. w Koblencji nad Renem baron Fryderyk von Fürstenberg brał ślub z baronówną Marią von Hilgers. Miał trzydzieści pięć lat i był starszy od swej wybranki o piętnaście lat.

Czytaj całość
 
Pod znakiem igły i szpulki Drukuj Poleć znajomemu

Wejście od ulicy Sobieskiego
Wejście od ulicy Sobieskiego
Nazwa „Tarmilo” znana kiedyś była w całej Europie, dzięki produkcji dziecięcych ubranek. Zakład miał własne logo produkcyjne i hasło handlowe
W okresie międzywojennym w Tarnowskich Górach działała niewielka fabryka odzieży. Jej nazwa „Ostaw” pochodziła od pierwszych liter imienia i nazwiska właściciela Ottona Stawinogi. W firmie pracowało około 30 osób. Zabudowania fabryczki znajdowały się pomiędzy dzisiejszymi ulicami Sobieskiego i Opolską oraz w Lasowicach.

Czytaj całość
 
Kasowniki w PKS-ie Drukuj Poleć znajomemu

Autobus kursujący na linii Bytom - Zawiercie
Autobus kursujący na linii Bytom - Zawiercie
Po drugiej wojnie światowej komunikacja autobusowa zaczęła powoli wkraczać na tereny będące dotąd komunikacyjną pustynią. Autobus mogli zobaczyć nawet mieszkańcy małych wiosek. W tym roku mija pięćdziesiąta rocznica uruchomienia linii autobusowej PKS z Zawiercia do Bytomia. Swego czasu stanowiła ona pewną konkurencję dla linii kolejowej Tarnowskie Góry – Zawiercie.

Czytaj całość
 
Karol Józef (1928-2008) Drukuj Poleć znajomemu
 
 
Pro Memoria

W dniu 16 kwietnia 2008 r. zmarł po długiej i ciężkiej chorobie hrabia Karol Józef Henckel von Donnersmarck. O wydarzeniu tym syn zmarłego, hrabia Andrzej, powiadomił w specjalnym liście Panią Gabrielę Horzela-Szubińską, która od wielu lat utrzymuje stały kontakt z rodziną Henckel von Donnersmarck.

Czytaj całość
 
Stara pocztówka Drukuj Poleć znajomemu

 
 
Kiedy w drodze na podbój Bieguna Północnego Roald Amundsen dowiedział się, że wyprzedził go właśnie Amerykanin Peary, natychmiast zmienił kurs statku wiozącego wyprawę o 180 stopni. Wylądował na Antarktydzie, a po zdobyciu Bieguna Południowego napisał w swym dzienniku: „Chyba nikt nigdy nie był tak odległy od swego celu, jak ja.”

Czytaj całość
 
Tablica poległych uczniów Szkoły Górniczej w Tarnowskich Górach 1914-1918 Drukuj Poleć znajomemu

 
 
Gdy kupiłem zdjęcie z tablicą upamiętniającą poległych uczniów Szkoły Górniczej w Tarnowskich Górach, byłem pewien, że tego zabytku już nie ma. Tablica musiała powstać około 1919 lub 1920 roku, na pewno przed 1922 rokiem tj. przed przejęciem Tarnowskich Gór przez Państwo Polskie.

Czytaj całość
 
Procesja ślubna do Piekar Drukuj Poleć znajomemu

W roku 1676 nawiedziła Tarnowskie Góry wielka zaraźliwa choroba i dużo ludzi poumierało. Wierząc niezachwianie w opiekę N.M. Panny, urządzili obywatele procesję błagalną do Jej cudami słynącego obrazu do Piekar.

Czytaj całość
 
Córka kopciuszka Drukuj Poleć znajomemu
Lew z herbem właścicieli pałacu
Lew z herbem właścicieli pałacu
KAMIENIEC

Jednym z najniezwyklejszych śląskich życiorysów, było życie Joanny Gryzik, zwanej śląskim kopciuszkiem. Urodziła się jako córka służącej. Los sprawił, że stała się dziedziczką jednej z największych fortun XIX-wiecznej Europy, czyli majątku Karola Goduli, zwanego „Królem cynku”. Jej córka mieszkała w pałacu w Kamieńcu.

Czytaj całość
 
Ilu nas jest? Drukuj Poleć znajomemu
Rozmyślania o Górnym Śląsku

W niezmiernie ostatnio ożywionych i postawionych na wysokim już szczeblu dyskusjach nad sprawami śląskimi, padają liczby, mające przekonać wszystkich do zwiększonej samorządności (autonomii) regionu i zaklasyfikowania śląskiej godki do rangi języka.

Czytaj całość
 
50 lat Muzeum w Tarnowskich Górach Drukuj Poleć znajomemu

Jedna z pierwszych wystaw w Muzeum, koniec lat 50-tych XX w.
Jedna z pierwszych wystaw w Muzeum, koniec lat 50-tych XX w.
We wrześniu 1958 roku na piętrze XVI – wiecznej kamienicy Sedlaczka przy tarnogórskim Rynku została otwarta pierwsza wystawa Muzeum. Stało się to po kilkuletnich staraniach i zabiegach członków ówczesnego Stowarzyszenia Miłośników Historii i Zabytków Ziemi Tarnogórskiej (późniejszego Stowarzyszenia Miłośników Ziemi Tarnogórskiej).

Czytaj całość
 
Słyszeć sercem Drukuj Poleć znajomemu

Ewa Petrymusz dziękuje za nagrodę syna i pamięć o nim
Ewa Petrymusz dziękuje za nagrodę syna i pamięć o nim
Komu potrzebna jest poezja?

Tarnogórski Konkurs Poetycki im. ks. Jana Twardowskiego, jak podkreślił Burmistrz Arkadiusz Czech na rozstrzygnięciu XV TKP w czerwcu 2008 roku, „Jest tym wyjątkowym wydarzeniem kulturalnym, które promuje humanistyczną wrażliwość młodych, pozwalając im na zaprezentowanie swoich przemyśleń. Tarnowskie Góry mogą być postrzegane w kraju jako ośrodek przyjazny kulturze i młodemu twórcy”.

Czytaj całość
 
Dzieje tarnogórskich Żydów Drukuj Poleć znajomemu
 
 
Część III

Do połowy XIX wieku tarnogórska gmina pozostawała prawdopodobnie w związku organizacyjnym z bytomską, bowiem dopiero w 1854 roku nadano jej prawa korporacji.

Czytaj całość
 
O dawnym ubiorze brackim Drukuj Poleć znajomemu

Franciszek Bacik w regulaminowym ubiorze brackim, okres międzywojenny, Wł.: Archiwum Państwowe w Katowicach; fot. Janusz Raczyński
Franciszek Bacik w regulaminowym ubiorze brackim, okres międzywojenny, Wł.: Archiwum Państwowe w Katowicach; fot. Janusz Raczyński
Od dziewiętnastego stulecia członkowie Bractwa Kurkowego w Tarnowskich Górach nosili wyróżniające ich kokardy. W końcu dziewiętnastego stulecia zostały one zastąpione, zgodnie z ówczesną modą bracką, mundurami, które były noszone przez strzelców, aż do wybuchu II wojny światowej.
W czasie wojny z Napoleonem w Tarnowskich Górach, podobnie jak w innych miastach regionu, (np. Pszczyna, Lubliniec, Żory, Bytom), powołano straż obywatelską (Bürgerwehr), która rekrutowała się, m.in. spośród członków organizacji (1812 r.). Zgodnie z zarządzeniem państwowym z 15 kwietnia 1812 r. strzelcy mieli posiadać jednolity mundur różniący się dystynkcjami.

Czytaj całość
 
Zapomniany herb Drukuj Poleć znajomemu

Orzeł z urzędu przy ulicy Sienkiewicza
Orzeł z urzędu przy ulicy Sienkiewicza
Doroczne święto Gwarków wrosło już w tradycje Tarnowskich Gór i staje się powoli cząstką jego historii. Jest tym samym dobrą okazją, by przypomnieć nieco zapomniany i starannie dziś „ukryty” plafon z herbem miasta, który znalazł sobie niegdyś miejsce na budynkach tarnogórskiej gazowni zbudowanej w 1865 r. na początku obecnej ul. Nakielskiej.

Czytaj całość
 
Tarnogórska książka o MRU Drukuj Poleć znajomemu

 
 
W odróżnieniu od pohitlerowskich podziemi Gór Sowich, które doczekały się wielu publikacji, Międzyrzecki Rejon Umocniony nie może się pochwalić nadmiarem zainteresowania autorów piszących o jego historii.

Czytaj całość
 
Zdarzyło się Drukuj Poleć znajomemu
Część III

W Tarnowskich Górach • Na Śląsku • W Polsce • W Europie • Na świecie

Czytaj całość
 
Tarnowskie Góry na dawnej pocztówce Drukuj Poleć znajomemu

 
 
Ulica Dworcowa (obecnie Marsz. Józefa Piłsudskiego), pocztówka pochodząca z l. 1905-1906.

Widok na końcowy odcinek ul. Dworcowej (Bahnhof­strasse), u zbiegu Alte Bahn­hofstrasse (obecnie początkowy odcinek ul. Nakielskiej) i Hugostrasse (obecnie ul. Henryka Sienkiewicza). Z prawej nieistniejące już zabudowania, wyburzone po II wojnie światowej pod budowę ronda. W narożnym budynku restauracja „Gambrinus”, należąca do Paula Schöna (wówczas nr 5). Z lewej wśród drzew neobarokowa willa zbudowana w 1874 r.

Czytaj całość