Świerklaniec

Inicjatorką budowy nowego pałacu w Świerklańcu była podobno markiza Paiva, słynna żona najbogatszego z rodu Henckel von Donnersmarcków, Guida.

„Dom Kawalera”. Fasada główna
fot. Jarosław A. Krawczyk

Projekt „Małego Wersalu” opracował francuski architekt Hector Lefuel. Uprzednio realizował on np. wielkie zlecenie połączenia pałacu Tuileries i Luwru w Paryżu. Miał także ukończyć ten drugi ze wspomnianych pałaców.

Nad wyglądem rezydencji pracował m.in. Emanuel Fremiet, także autor rzeźb na tarasie (ocalały do dsziś); firma Christofle wykonywała i częściowo montowała na miejscu m.in. wielki kominek z postaciami Diany (prawdopodobnie autorem był francuski rzeźbiarz Ernest Eugeniusz Hiolle), dwa kominki w sypialni i balustradę schodów z żelaza i złoconego brązu z rzeźbą pawia oraz marmurowy stół w wielkim salonie.

Na zlecenie Henckla pracował także Charles Rissigneux. Wcześniej urządzał pałac wicekróla Egiptu Abbasa I w Kairze.

Wzniesiona rezydencja reprezentowała styl neorenesansu francuskiego. Ostatecznie ukończono ją w 1876r.

Niedaleko starego zamku w parku, na przełomie stuleci wybudowano mały kościółek (na wzór berlińskiego Monbijou) wraz z kaplicą grobową. Autorem projektu był Julisz Raschdorf. Obok „Małego Wersalu” powstał w latach 1903-1906, mniejszy pałac dla gości księcia, wg projektu architekta Ernesta von Ihne.

W „Małym Wersalu” mieszkał książę z rodziną.

W „Domu Kawalera” w latach 1924-1937 mieszkał przewodniczący Komisji Mieszanej dla Górnego Śląska Feliks Calonder. Ten szwajcarski polityk (w 1918r. był prezydentem swego kraju) miał czuwać nad przestrzeganiem praw mniejszości na naszym terenie. Później lokatorami została rodzina syna księcia; Guidotta.
W 1945r. „Mały Wersal” oraz stary zamek piastowski spaliły się. Na początku lat 60-tych ruiny zostały ostatecznie rozebrane. Z całego zespołu rezydencji książąt von Donnersmarck pozostał jedynie „Dom Kawalera”.

AKP